کد خبر 145374
۲۲ مهر ۱۳۹۸ - ۱۱:۵۸

سهیلا راجی نویسنده داستان های حوزه ادبیات پایداری و عضو انجمن قلم در گفت و گو با حیات:

وظیفه نویسنده، خلق فرهنگ مکتوب جبهه است

وظیفه نویسنده، خلق فرهنگ مکتوب جبهه است

حیات: سهیلا راجی کاشانی، از بانوان نویسنده ای است که هم اکنون به عنوان یکی از اعضای انجمن قلم و همچنین نویسنده ای پر کار در حوزه دفاع و دابیات پایداری شناخته می شود. وی فارق التحصیل رشته زبان و ادبیات فارسی است و فعالیت ادبی خود را از همان آغاز جنگ تحمیلی شروع کرد ، پس از بازنشستگی وی بطور جدی تری به داستان نویسی روی آورد و آثار بسیاری در حوزه ادبیات پایداری و داستان هایی با مضامین اجتماعی خلق کرد. این بانوی نویسنده علاوه بر کار ادبی سابقه فعالیت در جبهه به عنوان خبر نگار و امدادگر را داشته ، یکی از مهمترین کار های وی بعد از پایان جنگ است که تصمیم می گیرد با خانواده شهدا مصاحبه کرده و آنها را بصورت یک مجموعه نوشته چاپ و روانه بازار می کند. از دیگر فعالیت های این نویسنده فرهیخته ، فراگیری زبان انگلیسی همزمان با نویسندگی در حوزه ادبیات و عضویت در کانون داستان نویسان می باشد. پایگاه خبری حیات گفت وگویی را با وی ترتیب داده و درباره آثار و نوشته هایش و بویژه حال و روز این روز های ادبیات پایداری پرس و جو کرده، که در زیر می خوانید.

به گزارش پایگاه خبری حیات ،جنگ تحیلی تقریبا یک سال پس از وقوع انقلاب اسلامی ، اتفاق افتاد. جنگی با ابعادی آنچنان وسیع که هم اکنون که چیزی حدود 4 دهه از وقوع آن می گذرد به وضوح بر تمامی شئون فکری، اجتماعی، فرهنگی و حتی سیاسی کشور ما سایه افکنده است. یکی از میدان های بسیار با اهمیت هر اجتماعی، میدان فرهنگی آن جامعه محسوب می شود، به جرات می توان گفت که در چهار دهه حاکمیت نظام جمهوری اسلامی ، جنگ تحمیلی و فراورده های فرهنگی آن در ابعاد کوچک تا کلان ، پر رنگ ترین نقش را در پیش برد و متحول کردن فضای فرهنگی و اجتماعی کشور داشته اند. یکی از  حوزه های مهم فرهنگ ملی  ، تولیدات هنری و علی الخصوص، ادبیات محسوب می شود. با نگاهی گذرا به حجم وسیع و گسترده تولیدات ادبی و هنری ، در میابیم که بخش وسیعی از آین آثار متعلق به حوزه ادبیات و بخصوص ادبیات پایداری است.
*نقش پر رنگ زنان در شکل دادن به گونه خاطره نویسی ادبیات پایداری
طی تقریبا چهار دهه ای که از وقوع جنگ می گذرد هر دهه ، ما  شاهد نسلی از نویسندگان  _ اعم از  نویسندگان زن و مرد _  هستیم که هر کدام به فراخور توانایی ها یشان ، نقشی در پیش برد و رشد این گونه ادبی بر عهده داشته اند. در این میان سهم نویسندگان زن در این گونه ادبی را به هیچ وجه نمی توان کوچک شمرد. از همان آغاز جنگ تحمیلی نسلی از نویسندگان سر بر آوردند که به انعکاس رویداد ها و وقایعی می پرداختند که در جبهه ها می گذشت، اما  ثبت و ضبط این رویداد ها ، همچنان که شایسته زبان ادبیات  و هنر است ، شکلی خشک و گزارش گونه نداشت. در اینجا  زبان ادبی، به کمک نویسندگان ما آمد تا رویداد ها در غالب داستان سرایی های جذاب و گیرا ارائه دهند تا خوانندگان بتوانند هم واقعیات جبهه های  جنگ را  لمس کنند و هم از خواندن آنها در قالب داستان های گیرا و اثر گذار لذت ببرند.بخش بزرگی از این مهم بر عهده نویسندگان زن ادبیات پایداری بود. چیزی که باعث پدیدار شدن گونه « خاطره نویسی» شد، حوالی همان دوران بود که گونه خاطره نویسی در ادبیات پایداری سر برآورد و تا  به امروز پس از گذراندن پیچ های تاریخی فراوان ، به حد اعلای  بلاغت و پختگی خود رسیده است.
« سهیلا راجی کاشانی» یکی از  پر کارترین نویسندگان این گونه ادبی محسوب می شود. وی که فارق التحصیل رشته ادبیات فارسی از دانشگاه کاشان بود، فعالیت خود را از همان اوایل جنگ و در کسوت خبر نگار جنگ و مصاحبه گر  آغاز کرد. وی درباره آن دوران می گوید که  از همان اوایل شروع جنگ بود که با ادبیات آشنا شد و  مهمترین دلیل گرایش به آن را نیز  ادای دین به رزمندگان و شهدا می داند. بنا به گفته راجی  در آن زمان  هر کسی به نوبه خود ، هر شکل از فعالیتی را که در توانش بود انجام می داد تا بتواند سهمی در دفاع از میهن داشته باشد. او هم به دلیل علاقه قبلی خود به ادبیات احساس می کرده که باید این گونه به کشورش خدمت کند. پس از آن بود که  تصمیم گرفت فعالیت های ادبی خود را بطور جدید تری دنبال کند. به همین جهت پس از دوران بازنشستگی یا به گفته خودش، پایان کار موظف، به کانون داستان نویسان پیوست و از آنجا شروع به فعالیت های حرفه ای تری در زمینه تولید آثار ادبی کرد. از  نمونه  های آثار موفق  راجی در زمینه ادبیات پایداری و زندگی نامه نویسی می توان به: کتاب« تو تمام نمی شوی» زندگی نامه داستانی آزاده « امیر سید اسد الله میر محمدی»  و مجموعه داستان های « مویه در مه». اشاره کرد. به گفته وی این آثار جزو نخستین کار هایی است که بطور خالص و ناب به گونه ادبیات پایداری تعلق داشت. پیش از آن راجی آثار دیگری نیز به رشته تحریر درآورده بود که هر چند رنگ و بوی جبهه را داشتند اما محور اصلی موضوعی آن مسائل اجتماعی بود. از این گونه اثار می توان به « با آفتاب تا سپیده» ، « مجموعه داستان باز هم عشق« و  یک کار بلند داستانی با عنوان «دختری پشت خط » اشاره کرد. سهیلا راجی که از شناخته شده ترین بانوان نویسنده حوزه ادبیات پایداری است و طی این سال ها بار ها در جشنواره های ادبی مختلف آثارش مورد تقدیر قرا گرفته علت علاقه  به ادبیات و داستان سرای را از دورانی که در مطبوعات مشغول به کار بوده می داند.به گفته این نویسنده یکی از مهمترین تاثیرات را بانوی فرهیخته « بنت الهدی صدر» خواهر « امام موسی صدر» بر وی گذاشته است. بنا به گفته راجی ، بانو صدر ، بانویی فاضل و حکیم بود در حوزه علمیه مشغول به تدریس علوم دینی بود اما از طرفی به حوزه داستان نویسی نیز علاقمند بوده است. تاثیر این بانوی فرهیخته بر راجی چنان بود که از زمان ملاقات با وی تصمیم گرفت همچون او داستان سرایی با زمینه های اجتماعی را در کار خود دنبال کند و از این ابزرا ادبی در جهت انتقال حقایق موجود در جامعه استفاده کند. یکی دیگر از افرادی بر ذهنیت و نگرش سهیلا راجی بسیار اثر گذاشت « شهید مرتضی مطهری» بود که در کتاب" داستان راستان" با زبانی موجز و کاملا ساده و روشن به بیان عقاید خود برای بچه های کم سن و سال می پرداخت.
*فرهنگ مکتوب جبهه باید بطور دقیق گردآوری و ثبت شود 
این عضو انجمن قلم عقیده دارد که ما چیزی به عنوان ادبیات جنگ نداریم ، بلکه ادبیات پایداری داریم، دلیل این تفاوت هم آن است که ما جنگ را آغاز نکردیم، بلکه تنها از خاک خود دفاع  کردیم.وی می گوید که آنچه در این 8 سال اتفاق افتاد بود که « فرهنگ جبهه» را بوجود آورد ، اما آیا نویسندگان و هنرمندان ما توانستند آن را ثبت و ضبط کنند؟ به نظر می رسد که باید منتظر بود و دید که تاریخ ادبی چه قضاوتی در این مورد می کند. اما به عقیده راجی در این زمینه کار های زیادی انجام شده و بخصوص این روز ها که بحث گرانی کاغذ و کم رنگ شدن فعالیت های فرهنگی مشهود است. یکی از موادی که با وجود بحرانی که در نشر کشور بوجود آمده هنوز مخاطب خود را جذب می کند قالب زندگی نامه داستانی است. این گونه ادبی به دلیل استقبال خوب مخاطبان، ناشر و نویسنده را به تکاپو درآورده است. وی از نبود فرهنگ مکتوب جبهه در این روزها اعلام نارضایتی کرد و معتقد بود که غربی ها از پتانسیل های ادبی ما استفاده می کنند در حالی که ما خودمان آن را جدی نمی گیریم. یکی از دلایل آن این است که بهای کمتری از سوی متولیان امور به تولیدات ادبی داده می شود. و همین باعث می شود که نویسندگان ما ترجیح دهند وقت خود را بر سرکاری نگذارند که بازگشت مالی چندانی برایشان نداشته باشد. در پایان وی به جایگزین شدن فرهنگ تصویری بجای فرهنگ مکتوب اشاره می کند و معتقد است که هیچ گاه نباید چنین اتفاقی رخ دهد. در هیچ کجای دنیا چنین مساله وجود ندارد و ادبیات همچنان بطور جدی در جامعه آنها تولید و مصرف می شود. در حالی که در ایران روند اقبال ادبیات رو به نزول می رود. 

برچسب‌ها